ควรแปรงฟันนานกี่นาทีต่อครั้งถึงจะสะอาด?

ทำไมต้องเป็น 2 นาที ไม่ใช่ 30 วินาทีหรือ 5 นาที?

ฟันผู้ใหญ่แต่ละซี่มีหลายด้านที่ต้องทำความสะอาด ทั้งด้านนอกที่ติดแก้ม ด้านในที่ติดลิ้นหรือเพดาน และด้านบดเคี้ยว เอกสารของคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล แนะนำให้วางแปรงทีละตำแหน่ง ขยับขนแปรงเป็นระยะสั้น ๆ และแปรงประมาณ 10 ครั้งในแต่ละตำแหน่ง ไล่ไปทั้งด้านนอก ด้านใน และด้านบดเคี้ยว เมื่อทำแบบนี้ให้ครบทั้งปาก เวลาราว 2 นาทีจึงเป็นเป้าหมายที่สมเหตุสมผล

ถ้าแปรงแค่ครึ่งนาที มักได้แค่ด้านนอกของฟันหน้าที่มองเห็นในกระจก ส่วนด้านในของฟันกรามและขอบเหงือกด้านลิ้นอาจถูกข้ามไปโดยไม่รู้ตัว ในทางกลับกัน สิ่งที่ช่วยได้มากกว่าการยืดเวลาออกไปเรื่อย ๆ คือการแปรงให้ครบทุกด้านอย่างเป็นระบบภายในเวลาราว 2 นาทีตามคำแนะนำ

กรมอนามัยสรุปเป็นสูตรจำง่าย 2-2-2 คือแปรงวันละ 2 ครั้ง ครั้งละ 2 นาที และงดกินหรือดื่มหลังแปรงราว 2 ชั่วโมง ส่วน NHS ย้ำว่าหนึ่งในสองครั้งนั้นควรเป็นช่วงสุดท้ายก่อนเข้านอน

จะรู้ได้อย่างไรว่าแปรงครบ 2 นาทีจริง?

วิธีง่าย ๆ คือจับเวลาจริงสักหนึ่งสัปดาห์ จะใช้นาฬิกาจับเวลาในโทรศัพท์ หรือเปิดเพลงสั้น ๆ ที่รู้ความยาวก็ได้ บางคนอาจพบว่าที่เคยคิดว่าแปรงนานแล้ว จริง ๆ สั้นกว่าที่คิดมาก

เทคนิคที่ทีมเนื้อหา THAYA แนะนำคือแบ่งปากเป็น 4 ส่วน ได้แก่ ฟันบนขวา ฟันบนซ้าย ฟันล่างซ้าย และฟันล่างขวา ให้แต่ละส่วนประมาณ 30 วินาที แล้วไล่ตามลำดับเดิมทุกครั้ง เริ่มจากด้านนอก ต่อด้วยด้านใน และปิดท้ายด้วยด้านบดเคี้ยว การมีลำดับตายตัวช่วยไม่ให้ลืมจุดเดิมซ้ำ ๆ ส่วนวิธีวางแปรงและขยับขนแปรงแบบขยับ-ปัด อธิบายละเอียดไว้ในอีกหน้าหนึ่ง

ระหว่างนั้นให้ใช้แรงเบา ๆ เหมือนจับปากกา ไม่ต้องกดจนขนแปรงบาน เพราะเวลา 2 นาทีมีไว้ให้แปรงทั่ว ไม่ได้มีไว้ให้ขัดแรงขึ้น

นอกจากเวลา ต้องใส่ใจอะไรอีกบ้าง?

แปรงที่ใช้ควรเป็นขนนุ่มและใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ ตามคำแนะนำของคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ถ้าใช้ผลิตภัณฑ์ THAYA อย่างแปรงสีฟัน THAYA Extra Soft ซึ่งมาเป็นแพ็ก 6 ชิ้น ให้ตรวจสอบฉลากและเปลี่ยนแปรงใหม่ตามรอบปกติ

หลังแปรงเสร็จ NHS แนะนำให้บ้วนยาสีฟันส่วนเกินทิ้ง แต่ไม่ต้องกลั้วน้ำล้างปากทันที เพื่อให้ฟลูออไรด์ยังคงอยู่บนผิวฟัน และอย่าลืมว่าเวลา 2 นาทีนี้ยังไม่รวมการทำความสะอาดซอกฟัน ซึ่งแปรงสีฟันเข้าไม่ถึง ควรทำเพิ่มวันละครั้ง