สองอย่างนี้ทำหน้าที่ต่างกัน สเปรย์พ่นปากเป็นตัวช่วยพกพาที่ให้ความสดชื่นเร็วในจังหวะที่ต้องการ ส่วนน้ำยาบ้วนปากใช้กลั้วให้ทั่วช่องปากในกิจวัตรประจำวัน สมาคมทันตแพทย์อเมริกัน (ADA) แบ่งน้ำยาบ้วนปากเป็นกลุ่มที่ให้ความสดชื่นซึ่งกลบกลิ่นได้ชั่วคราว กับกลุ่มที่มีสารออกฤทธิ์ทางทันตกรรม ขณะที่งานทบทวนใน European Journal of Dentistry ระบุว่าตัวกลบกลิ่นอย่างสเปรย์และน้ำยาบ้วนปากได้ผลระยะสั้น การเลือกจึงขึ้นกับว่าคุณต้องการใช้ตอนไหนและเพื่ออะไร
สเปรย์กับน้ำยาบ้วนปากทำงานต่างกันอย่างไร?
สเปรย์พ่นปากใช้ปริมาณน้อย พ่นเข้าปากแล้วไม่ต้องบ้วนทิ้ง จุดเด่นคือเร็วและสะดวก ใช้ได้ในห้องประชุม บนรถ หรือหลังมื้ออาหารนอกบ้าน แต่สัมผัสช่องปากเพียงสั้น ๆ และไม่ได้กลั้วไปทั่วซอกฟันหรือโคนลิ้น ผลที่ได้จึงเป็นความสดชื่นเฉพาะหน้า ไม่ได้เอาเศษอาหารหรือคราบที่เป็นแหล่งกลิ่นออก
น้ำยาบ้วนปากใช้ปริมาณมากกว่าและกลั้วให้ทั่วปาก ผลของน้ำยาขึ้นกับชนิด ADA ระบุว่าน้ำยากลุ่มที่มีสารออกฤทธิ์ทางทันตกรรมช่วยลดคราบจุลินทรีย์ เหงือกอักเสบ ฟันผุ และกลิ่นปากได้ ส่วนกลุ่มที่ให้ความสดชื่นอย่างเดียวช่วยกลบกลิ่นได้ชั่วคราว ก่อนเลือกจึงควรอ่านฉลากว่าน้ำยานั้นระบุจุดประสงค์และส่วนประกอบไว้อย่างไร
สถานการณ์ไหนควรใช้อะไร?
ถ้าอยู่นอกบ้านและต้องการความมั่นใจก่อนคุยกับคนอื่น สเปรย์ตอบโจทย์กว่า เพราะไม่ต้องหาที่บ้วน ส่วนน้ำยาบ้วนปากเหมาะกับการใช้ที่บ้านเป็นส่วนเสริมของการแปรงฟัน โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์แนะนำให้อมน้ำยาไว้ประมาณ 1-2 นาที แหงนหน้าเล็กน้อยให้น้ำยาถึงบริเวณลำคอ ไม่บ้วนน้ำตามเพราะจะชะสารออกฤทธิ์ออก และงดกินหรือดื่มประมาณ 30 นาทีหลังใช้ ซึ่งทำได้ยากระหว่างวันทำงาน
ข้อควรรู้คือ ADA ระบุว่าน้ำยาบ้วนปากไม่ใช่สิ่งทดแทนการแปรงฟันและการใช้ไหมขัดฟัน และไม่แนะนำให้เด็กอายุต่ำกว่า 6 ปีใช้น้ำยาบ้วนปาก ถ้าใช้ผลิตภัณฑ์ THAYA ทั้งสเปรย์พ่นปาก THAYA Violet Fresh และน้ำยาบ้วนปาก THAYA Herbal Mix Berry ให้ใช้ตามวิธีบนฉลากและตรวจสอบฉลากก่อนใช้ สเปรย์ให้ความสดชื่นชั่วคราวและไม่ได้แก้ที่ต้นเหตุ ส่วนน้ำยาบ้วนปากไม่ได้ใช้แทนการแปรงฟันหรือการทำความสะอาดซอกฟัน
ใช้ทั้งสองอย่างร่วมกันได้ไหม?
ใช้ได้ถ้าแยกบทบาทให้ชัด เช่น ใช้น้ำยาบ้วนปากที่บ้านในเวลาที่เหมาะกับฉลาก แล้วพกสเปรย์ไว้ใช้เฉพาะช่วงที่จำเป็นระหว่างวัน ไม่จำเป็นต้องใช้ทั้งสองอย่างติดกันในคราวเดียว เพราะไม่ได้ทำให้สดชื่นนานขึ้นเป็นสองเท่า และไม่ได้ทดแทนการทำความสะอาดลิ้นและซอกฟันซึ่งเป็นจุดสะสมของเศษอาหาร
ถ้าพบว่าต้องพึ่งทั้งสเปรย์และน้ำยาบ้วนปากบ่อยขึ้นเรื่อย ๆ จึงจะรู้สึกมั่นใจ นั่นเป็นสัญญาณว่ากลิ่นปากมีต้นเหตุที่ตัวกลบกลิ่นเข้าไม่ถึง ควรไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุ เรื่องความถี่ของการพ่นสเปรย์ THAYA แยกตอบไว้ในหน้าสเปรย์ระงับกลิ่นปากใช้ได้วันละกี่ครั้ง ส่วนการเลือกน้ำยาบ้วนปากแบบละเอียดอยู่ในคู่มือวิธีเลือกน้ำยาบ้วนปาก
มีคำถามอะไรที่พบบ่อยบ้าง?
ใช้สเปรย์พ่นปากแทนน้ำยาบ้วนปากได้ไหม?
ใช้แทนกันได้ในแง่ความสดชื่นเฉพาะหน้า แต่ถ้าคุณใช้น้ำยาบ้วนปากที่มีสารออกฤทธิ์ตามคำแนะนำของทันตแพทย์ สเปรย์ไม่ได้ทำหน้าที่เดียวกัน เพราะใช้ปริมาณน้อยและไม่ได้กลั้วทั่วปาก ถ้าไม่แน่ใจว่าน้ำยาที่ใช้อยู่เป็นกลุ่มไหน ให้ดูฉลากหรือถามทันตแพทย์
หลังใช้น้ำยาบ้วนปาก ต้องบ้วนน้ำเปล่าตามไหม?
ไม่ต้อง โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์แนะนำว่าไม่ควรบ้วนน้ำตามหลังใช้น้ำยาบ้วนปาก เพราะจะชะสารออกฤทธิ์ออกไป และควรงดกินหรือดื่มประมาณ 30 นาทีหลังใช้ ถ้ารู้สึกว่ารสชาติแรงเกินไป ให้ดูวิธีใช้บนฉลากหรือปรึกษาทันตแพทย์ แทนการบ้วนน้ำตามทันที
ก่อนไปตรวจกลิ่นปากกับทันตแพทย์ ควรพ่นสเปรย์หรือบ้วนปากไหม?
ควรถามคลินิกล่วงหน้าว่าต้องงดหรือไม่ เพราะทั้งสเปรย์และน้ำยาบ้วนปากกลบกลิ่นได้ชั่วคราว ถ้าใช้ก่อนไปตรวจ ทันตแพทย์อาจประเมินกลิ่นได้ไม่ตรงกับชีวิตประจำวัน วันที่ไปตรวจให้แปรงฟันตามปกติ และทำตามคำแนะนำของคลินิก
